Het Atelier Blogt: ‘Het Zuidelijkste Waddeneiland’

DINSDAG 5 JULI | AMSTERDAM-NOORD
Sinds 2012 werken Oerol en Over het IJ Festival samen aan Het Atelier. Het Atelier komt voort uit ‘Atelier Oerol’ en ‘Nieuw op Locatie’. Het Atelier is een project waarin ieder jaar een aantal makers de kans krijgen hun eigen theatertaal en visie op locatietheater te ontwikkelen.

Dit jaar krijgen Hedwig Koers, Merel Smitt en Bart van de Woestijne de kans om vanuit hun eigen fascinaties en maatschappelijk engagement onderzoek te doen naar het werken op locatie. De vraag die wij de makers stelden is even simpel als onmogelijk; ontwikkel een voorstelling die zowel op Terschelling tijdens Oerol te zien zal zijn, als in Amsterdam-Noord tijdens Over het IJ Festival.

Bas Kok – de schrijver van Oerknal aan het IJ – mag Noord (refererend aan de de pont en de vermeende onbereikbaarheid) dan liefkozend het zuidelijkste waddeneiland noemen, maar wat hebben Terschelling en Amsterdam-Noord echt met elkaar gemeen? Waar te beginnen als je wordt gevraagd een voorstelling te maken die zich tot beide plekken verhoudt?

Op Terschelling vroeg Bart van de Woestijne aan zijn publiek om het bos dat hen omringde te laten verdwijnen. Hedwig Koers toonde haar voorstelling Ach… op wat ze zelf een anti-locatie noemt: een verlaten tennisveld in de duinen. Merel Smitt situeerde de open dagen van Het Traject op een veld, weggestopt voorbij de rand van het dorp. Als dat je locaties zijn op Terschelling, waar ga je dan naar op zoek in Amsterdam-Noord?

Een bos in Amsterdam is niet hetzelfde als een bos op Terschelling. En dat heeft weinig van doen met het feit dat het een loof- of naaldbos is. De locatie is namelijk meer dan een decor: de locatie is een speler in de voorstelling, maar is ook onderdeel van een context die groter is dan die plek waar de voorstelling speelt. Locatietheater is dan ook een ingewikkeld begrip.

Toen kunstenaar Tino Seghal door het Stedelijk Museum Amsterdam werd gevraagd voor een overzichtstentoonstelling maakte hij geen tentoonstelling in één van de museumzalen, maar een tentoonstelling die opging in de vaste opstelling van het museum. Seghal creëerde gespreid over de periode van één jaar een serie situaties in het museum waarbij de samenkomst van figuranten, dansers, de museumstukken en het publiek elke keer een uniek levend kunstwerk vormden.

In de beeldende kunst wordt er eigenlijk niet van locatie-kunst gesproken maar van kunst die site-specific is: specifiek voor de locatie. Seghals werk is niet zozeer locatie specifiek, maar context specifiek. Er is niet alleen een wisselwerking tussen het werk en de locatie, ook de geschiedenis van het Stedelijk Museum is onderdeel van de context. Precies daarom is een bos in Amsterdam niet hetzelfde als een bos op Terschelling.

Bart, Hedwig en Merel hebben alle drie hun op eigen manier de vertaling van Terschelling naar Over het IJ Festival gemaakt. Er is namelijk niet één formule of methode die altijd werkt en dat maakt het werken op locatie tegelijkertijd spannend en schier onmogelijk. Plots blijkt een paard in je decor te staan of is er, toen je even niet keek, een nieuwe woonwijk gebouwd.

Ik ben als artistiek coördinator van Het Atelier super trots op de resultaten van het onderzoek van Bart, Hedwig en Merel; dus komt dat zien. Iedereen die niet op Oerol was moet sowieso komen en iedereen die er wel was moet ook komen: om echt te kunnen ervaren wat het is om een voorstelling voor twee zulk verschillende contexten te maken.

Maurice Bogaert
Begeleiding en artistieke coördinatie Het Atelier

De drie voorstellingen van Het Atelier zijn te zien in een fietsroute. Zaterdag 9 t/m zaterdag 16 juli start de route om 19:30 uur, en zondag 17 juli om 15:30 uur. Koop hier je tickets.

GIF-Atelier-Portretten